Ljoedmila Is de moeder van Tolja. Zij  maakte een lange reis om haar zoon,
gewond in de oorlog, in het ziekenhuis te bezoeken en  daar hoorde zij
dat hij overleden was. In dit verhaal bezoekt zij zijn graf.

De tekst is uit Vasili Grossman: Leven en Lot.

Verder lezen...

grunVerlies van je partner…
Waar heb ik dit aan verdiend? van Anselm Grün)

Frank kwam bij me omdat hij niet kon verwerken dat zijn vrouw zo vroeg aan kanker moest sterven. Hij vond dat de kinderen haar nog zo dringend nodig hadden. Hij kwam in opstand tegen God omdat Hij hem de vrouw had afgenomen die toch zo’n voorbeeldige moeder was geweest. Ze had zich ingezet voor de parochie. Ze was er altijd geweest voor anderen. Waarom moest nou juist zij sterven? Op zulke vragen weet ik geen antwoord. Ik moet zijn klachten en aanklachten tegen God blijven aanhoren, ik moet doorstaan dat God volstrekt onbegrijpelijk is, zonder overhaast bepaalde verklaringen te geven, die de verdrietige man alleen maar kwetsen.

Verder lezen...

GORKY2Gorky werd geboren in Nizjni Novgorod op 28 maart 1868. Op zijn tiende is hij wees en loopt thuis weg op zoek naar zijn grootmoeder. Zij voedt hem op. Ze is een uitstekend vertelster. Haar dood treft hem diep. Na een poging tot zelfmoord in 1887 reist hij vijf jaar te voet door Rusland. Later gebruikt hij deze ervaringen in zijn schrijven. Gorky betekent: De Bittere. Hij schrijft:
Dit is de tweede indruk uit mijn leven die mij is bij gebleven: een regenachtige dag, een verlaten hoek op een kerkhof; ik sta op een glibberige hoop kleverige aarde en kijk in de kuil waarin de kist van mijn vader is neergelaten; de bodem van de kuil staat onder water, er zitten kikkers in, waarvan er al twee op het gele deksel van de kist geklommen zijn.

Verder lezen...

oz3In de weken en maanden na de dood van mijn moeder dacht ik geen moment aan wat zij had doorgemaakt. Ik sloot mezelf af voor de onhoorbare schreeuw om hulp die ze had achtergelaten en die misschien altijd al in de kamers van onze woning had gehangen. Geen druppeltje medelijden had ik in me. Ook geen verlangen naar haar. Ook geen rouw om de dood van mijn moeder: ik was zo beledigd en boos dat er geen plaats meer over was voor enige andere emotie. Als ik bijvoorbeeld haar geruite schort opmerkte dat nog een paar weken na haar dood bleef hangen aan een haakje achter de keukendeur, werd ik boos alsof het schort zout in de wonden strooide. Mijn moeders toiletartikelen, de poederdoos, de haarborstel op haar groene plank in de badkamer, kwetsten me alsof ze daar met opzet waren achtergelaten om de spot met mij te drijven. Haar boekenhoekje. Haar lege schoenen. De echo van haar geur, die nog een tijdje in mijn gezicht ademde telkens als ik de deur van ‘mama’s kant’ van de kleerkast opendeed. Alles wekte een hulpeloze woede in mij op. Alsof haar trui, die op een of andere manier tussen mijn stapel truien was gekropen, gemeen naar me grinnikte.

Verder lezen...

ozMoederAmos Oz  beschrijft  zijn schuldgevoelens in tweede maand na  de suïcide van zijn moeder .

Na een paar weken nam de woede af. En met de woede raakte ik als het ware een soort beschermlaag kwijt, een soort loden omhulsel dat mij de eerste dagen beschermd had tegen de schok en de pijn. Van nu af was ik onbeschut.
Zodra ik ophield mijn moeder te haten, begon ik mezelf te verachten.
Nog steeds was er in mijn hart geen hoekje vrij om het lijden van mijn moeder te bevatten, haar eenzaamheid, de verstikking die haar meer en meer had ingesloten, de gruwelijke wanhoop in de laatste nachten van haar leven. Nog steeds beleefde ik alleen mijn tragedie en niet de hare.

Verder lezen...